Innoverende aanpakken in het onderwijs
Focus
Het onderzoek naar innoverende aanpakken kende de laatste jaren een opmars. Niet alleen de sterk veranderende maatschappij heeft onze kijk op onderwijs veranderd, maar ook de technologische mogelijkheden (bvb. ICT) zijn de laatste jaren sterk uitgebreid en hebben de manier waarop leren en instructie wordt ingericht in het onderwijs grondig beïnvloed. Binnen de onderzoeksgroep wordt innovatie in de ruime zin van het woord beschouwd: vernieuwing en vooral ook verbetering van onderwijs in al haar facetten. De klemtoon ligt hierbij op het ontwikkelen, implementeren en evalueren van onderwijsvernieuwende projecten.
In dit onderzoeksthema worden de volgende deelthema's onderzocht:
- Samenwerkend leren, zowel face-to-face als computerondersteund.
- Interculturele verschillen bij het leren/studeren in online leeromgevingen.
- Leermaterialen en Multimedia.
Het binnen de Vakgroep Onderwijskunde lopende onderzoek naar samenwerkend leren is op te splitsen in twee onderzoekslijnen. Een eerste onderzoekslijn richt zich op samenwerkingsvormen binnen face-to-face contexten. Concreet ligt de focus van de eerste onderzoekslijn voornamelijk op de studie van verschillende vormen van samenwerkend leren (bv. coöperatief leren, peer tutoring, probleemgestuurd onderwijs) en op de impact ervan op onder andere de leerprestaties, de motivatie, de betrokkenheid en de beleving van de lerenden, alsook op de ervaringen van de instructieverantwoordelijken hiermee. De tweede lijn bestudeert samenwerkend leren in online leeromgevingen. Centraal binnen deze onderzoekslijn naar computer-supported collaborative learning staat de studie naar de impact van structurerings- (bv. roltoewijzing aan studenten, labelling van discussiebijdragen) en reguleringsmiddelen (bv. peer tutoring) ter optimalisering van kennisconstructie en kritisch redeneren door sociale interactie in zowel synchrone als asynchrone discussieomgevingen. Daarnaast wordt ook onderzoek gevoerd naar het gebruik van webgebaseerde omgevingen als tools bij zowel face-to-face als online samenwerkend leren. Naast leerinhouden bevatten deze omgevingen onder andere ook tools voor discussie, datavisualisatie, simulatie en evaluatie. Beide onderzoekslijnen richten zich op de studie van leeromgevingen in zowel het basis-, het secundair, als het hoger onderwijs.
Onderzoekers
- Martin Valcke
- Tammy Schellens
- Hilde Van Keer
- Bram De Wever
- Marijke De Smet
- Katrien De Westelinck
- Chang Zhu
- Ilse Ruys
Onderzoekslijnen
Samenwerkend leren (klik hier voor voorbeelden van afgerond en lopend onderzoek)
- Peer tutoring
- Coöperatief leren
- Probleemgestuurd onderwijs
- Online discussieomgevingen
- Structureringsmiddelen in online discussieomgevingen
- Peer tutoring als reguleringssmiddel in online discussieomgevingen
- Complexe webgebaseerde leeromgevingen
- De invloed van het leren/studeren in Computer Supported Collaborative Learning omgevingen op de kennisverwerving.
Leermateriaal en Multimedia
Publicaties
Valcke, M., Chiluiza, K., De Smet, M., De Wever, B., Schellens, T., Timmers, S. & Van Keer, H. (2005, in press). Collaborative Learning and ICT: The Flemish Experiences. Accepted for publication in Educational Technology Magazine.
Valcke, M.& Martens R. (2005, in press). The problem arena of researching computer supported collaborative learning. Accepted for publication in Computers & Education.

De Wever, B., Schellens, T.,Valcke, M & Van Keer, H. (2005, in press). Content analysis schemes to analyze transcripts of online asynchronous discussion groups: a review. Accepted for publication in Computers & Education.

Schellens, T. & Valcke, M. (2005). Collaborative learning in asynchronous discussion groups: what about the impact on cognitive processing? Computers in Human Behavior, 21(6), 957-975.

Schellens, T. & Valcke, M. (2004, in press). Fostering knowledge construction in university students through asynchronous discussion groups. Computers & Education. In Press, Corrected Proof, Available online 30 November 2004

Valcke, M. (2002). Cognitive load: updating the theory? Learning & Instruction, 11 (4), 147-154.

Schellens, T. & Valcke, M. (2000). Re-engineering conventional university education: Implications for students' learning styles. Distance Education, (2), 361-384.
Valcke, M. (1999). Educational re-design of courses to support large groups of university students by building upon the potential of ICT. CC-AI, The Journal for the Integrated Study of Artificial Intelligence Cognitive Science and Applied Epistemology, 16(1/2), 11-26.
Martens, R., Valcke, M., Poelmans & Daal, M. (1996). Functions, use and effects of embedded support devices in printed distance learning materials. Learning and Instruction, 6(1), 77-93.
Martens, R.L., Valcke, M.M.A., & Portier, S.J. (1996). Interactive learning environments to support independent learning: the impact of discernability of embedded support devices. Computers & Education, 28(3), 185-197.
Valcke, M. & Thorpe, M. (guest editors 1995). Research in Distance Education Materials. Special Issue of the Journal European Journal of Psychology of education, X (2).
Valcke, M. & Thorpe, M. (1995). Distance Education: A particular context for teaching and learning. European Journal of Psychology of education, X (2), 111-121.
Martens, R.L. & Valcke, M.M.A. (1995). Validation of a theory about functions and effects of embedded support devices in distance learning materials. European Journal of Psychology of Education, 10 (2), 181-196.
Kirschner, P. & Valcke, M. (1994). From supply driven to demand driven education: New conceptions and the role of information technology therein. Computers in Human Services. 10(4), 31-53.

